Po raz dziewiętnasty kapituła konkursu Towarzystwa Urbanistów Polskich wyłoniła najlepiej zagospodarowane przestrzenie publiczne w kraju. W tegorocznej edycji doceniono inwestycje zrealizowane do 2024 roku, które w sposób szczególny wpływają na jakość życia mieszkańców, integrują społeczności lokalne oraz przywracają tożsamość miejscom o historycznym i przyrodniczym znaczeniu.
Kapituła, złożona z przedstawicieli środowisk urbanistycznych, architektonicznych, samorządowych oraz instytucji publicznych, oceniła 55 projektów zakwalifikowanych do drugiego etapu. Ostatecznie przyznano 8 Honorowych Nagród TUP oraz 7 Honorowych Wyróżnień w czterech kategoriach: rewitalizowana miejska przestrzeń publiczna, rewitalizowana przestrzeń publiczna w zieleni, nowo wykreowana przestrzeń w zieleni oraz przestrzeń publiczna komunikacji.
Rewitalizacja miast – powrót do centrum
W kategorii „Rewitalizowana miejska przestrzeń publiczna” pierwszą nagrodę zdobył Pasaż Schillera w Łodzi – przykład udanego ożywienia śródmiejskiej tkanki i przywrócenia jej funkcji społecznych. Drugą nagrodę przyznano Biskupiej Górce w Gdańsku, gdzie działania rewitalizacyjne połączyły ochronę dziedzictwa z nowoczesnym podejściem do przestrzeni wspólnej.
Wyróżnienia otrzymały Śródmiejski odcinek Alei Wojska Polskiego i Plac Zwycięstwa w Szczecinie oraz Plac Baczyńskiego w Tychach. Projekty te pokazują, że rewitalizacja to nie tylko odnowa nawierzchni, lecz przede wszystkim przywrócenie miejsca mieszkańcom.
Zieleń jako przestrzeń integracji
W kategorii „Rewitalizowana przestrzeń publiczna w zieleni” najwyżej oceniono Park Staromiejski w Łodzi. Drugą nagrodę otrzymał Wodny Plac Zabaw w Parku Jaworek w Tychach – przykład nowoczesnego wykorzystania przestrzeni rekreacyjnej.
Wyróżnienia przyznano zabytkowym Plantom w Kędzierzynie-Koźlu, parkowi w Tworkowie w gminie Krzyżanowice oraz ciągowi terenów zielonych wzdłuż rzeki Pisi Gągoliny w Żyrardowie. Kapituła doceniła projekty, które łączą ochronę przyrody z potrzebami współczesnych użytkowników.
Coś nowego
W kategorii „Nowo wykreowana przestrzeń publiczna w zieleni” pierwszą nagrodę zdobyły Błonia w Niepołomicach – nowa, otwarta przestrzeń o wysokich walorach krajobrazowych. Wyróżnienia trafiły do Parku Wantuły w Katowicach oraz Parku nad Moszczenicą w Strykowie.
Ulice przyjazne ludziom
W kategorii „Przestrzeń publiczna komunikacji” zwyciężyła ulica Chmielna wraz z fragmentem ulicy Brackiej w Warszawie. Projekt ten pokazuje, że ulica może stać się przestrzenią nie tylko tranzytową, ale także społeczną. Drugą nagrodę przyznano ulicy Słowackiego w Poznaniu oraz ulicy Małachowskiego w Sosnowcu.
Celem konkursu TUP jest promowanie przedsięwzięć, które podnoszą standard przestrzeni publicznej. Oceniane są nie tylko walory estetyczne, lecz także wartość społeczna, integracyjna i kulturowa projektów. Istotne znaczenie ma ochrona dziedzictwa, ekspozycja walorów przyrodniczych oraz zastosowanie rozwiązań z zakresu błękitno-zielonej infrastruktury i adaptacji do zmian klimatu.
Kapituła bierze pod uwagę również sposób finansowania inwestycji oraz racjonalne wykorzystanie środków europejskich, samorządowych i prywatnych. Ważnym elementem jest także inicjatywa społeczna i zaangażowanie mieszkańców.
Udział w konkursie jest bezpłatny, co sprzyja szerokiemu udziałowi samorządów i inwestorów. Tegoroczni laureaci pokazują, że dobrze zaprojektowana przestrzeń publiczna to nie luksus, lecz fundament jakości życia i budowania lokalnej wspólnoty.
Źródło: tup.org.pl