WSA: Wnioski, uwagi czy doraźne zalecenia kuratorów oświaty nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego zanim w związku z nimi nie zostanie wydana decyzja.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę dyrektora szkoły na zalecenie dotyczące funkcjonowania szkoły wydane przez kuratora oświaty. Opinia kuratora dotyczyła przeprowadzenia egzaminów klasyfikacyjnych dla uczniów spełniających obowiązek nauki poza szkołą. Podstawę prawną zaleceń tego typu stanowi art. 55 ust. 4 ustawy - Prawo oświatowe (P.oś.), który upoważnia do ich wydawania nauczycieli zatrudnionych na stanowiskach wymagających kwalifikacji pedagogicznych w kuratoriach oświaty oraz urzędach tych organów lub podporządkowanych im jednostkach organizacyjnych, zgodnie z art. 60 ust. 8. Przy pomocy tych nauczycieli kurator realizuje swoje zadanie, jakim jest sprawowanie nadzoru pedagogicznego.

Prawny charakter zaleceń ma kluczowe znaczenie z perspektywy sądu administracyjnego, który przed rozpoznaniem danej sprawy bada z urzędu swoją właściwość określoną przepisami ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). WSA odniósł się w tym kontekście do przepisu art. 56 ust. 1 P.oś., na podstawie którego organ sprawujący nadzór pedagogiczny może, w drodze decyzji, polecić szkole usunięcie w wyznaczonym terminie stwierdzonych uchybień, w tym - w przekonaniu Sądu - również uchybień polegających na zaniechaniu realizacji zaleceń. Ustawa przewiduje możliwość odwołania się od decyzji tego rodzaju do organu wyższego stopnia, a następnie - do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Mając to na uwadze, Sąd potraktował uwagi, wnioski, jak i wszelkie zalecenia, o których mowa w art. 55 ust. 4 P.oś., podobnie jak stanowiska organu sprawującego nadzór pedagogiczny, jako niepodlegające zaskarżeniu na zbyt wczesnym etapie. Nie mają bowiem postaci aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Jak wskazał Sąd, dana sprawa może stanowić przedmiot sądowej kontroli dopiero wówczas, gdy w konsekwencji braku realizacji uwag czy zaleceń zostanie wydana decyzja administracyjna. Stanowisko to nie jest odosobnione - w uzasadnieniu orzeczenia przypomniano prawomocne postanowienie NSA z 9 kwietnia 2010 r. (sygn. I OSK 39/10) dopuszczające wniesienie skargi dopiero po wyczerpaniu toku instancji.

Postanowienie WSA w Warszawie z 16 września 2026 r. (sygn. I SA/Wa 2088/26) - orzeczenie nieprawomocne

Źródło: CBOSA