27 maja br. w Sejmie odbyło się posiedzenie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny. Spotkanie było poświęcone rozpatrzeniu wniosku Prezydium Komisji o podjęcie inicjatywy ustawodawczej w sprawie nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

W posiedzeniu uczestniczył szereg zaproszonych gości reprezentujących organy i instytucje, jak pełnomocniczka rządu ds. osób niepełnosprawnych Maja Nowak, sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański czy prezes PFRON Małgorzata Lorek, a także przedstawiciele strony społecznej.

Nowe perspektywy wypożyczania sprzętu medycznego pod lupą komisji

Rozpatrzenie wniosku rozpoczęło się od udzielenia przez przewodniczącą Komisji Katarzynę Ueberman szeregu informacji dotyczących wcześniejszych prac nad projektem. Wynika z nich, że problem legislacyjny został dostrzeżony przez Prezydium Komisji w kwietniu, kiedy dyskutowano o regulowaniu dalszego funkcjonowania wypożyczalni technologii wspomagających dla osób z niepełnosprawnościami. Podjęto wówczas inicjatywę ustawodawczą.

Jak wskazała prezes PFRON-u Małgorzata Lorek, przedmiotem regulacji jest funkcjonowanie wypożyczalni i dostosowywanie jej do rzeczywistych potrzeb. Pierwsza instytucja tego typu została uruchomiona we wrześniu 2023 roku, a jej asortyment miał zostać dobrany odwrotnie proporcjonalnie do potrzeb. Zdaniem M. Lorek, poszczególny sprzęt, w obrębie którego szczególnie dużą część stanowiły aparaty słuchowe, powinien być przekazany osobom niepełnosprawnym na własność do użytkowania. Regulacja dotyczy zatem w dużej mierze możliwości przekazania na własność już używanego sprzętu. Zdaniem prezes PFRON jest to rozwiązanie uzasadnione ekonomicznie w odróżnieniu od dostosowywania takiego sprzętu, co kosztowo przewyższa jego cenę rynkową. Propozycja ta miała być odpowiedzią na często wyrażany postulat. Zapisy w propozycji legislacyjnej obejmują także problem finansowania koniecznych napraw sprzętu, co dotąd wiązało się z wieloma wątpliwościami.

Problemy wypożyczalni w dotychczasowym kształcie

Poseł Agnieszka Ścigaj z Prawa i Sprawiedliwości wyraziła wątpliwość co do specyfiki projektu będącego projektem komisji pozbawionym wniosku czy opinii rządu. Przewodnicząca odpowiedziała, że forma procedowania projektu wynika z inicjatywy całej komisji, w skład której wchodzą parlamentarzyści ze wszystkich klubów. W procesie rządowym prace nad inicjatywą potrwałyby prawdopodobnie dłużej. Odnosząc się do obaw przedstawicielki opozycji, sekretarz stanu Wiesław Szczepański nadmienił, że funkcjonowanie wypożyczalni było wprowadzone poprawką rządu Zjednoczonej Prawicy w 2022 r. Uruchomienie wypożyczalni miało jednak nastąpić po blisko roku, kiedy terminy gwarancji na niektóre sztuki zakupionego sprzętu były już bliskie upływu. Zaniechano m.in. serwisowania akumulatorów, wskutek czego stały się niesprawne. Zdaniem min. Szczepańskiego, realne funkcjonowanie wypożyczalni miało rozpocząć się już w kolejnym roku, tj. po zmianie rządu. Aktualnie przewiduje się możliwość przekazywania urządzeń także domom pomocy społecznej i innym instytucjom, a cały system ma funkcjonować bardziej praktycznie niż do tej pory, kiedy PFRON pokrywał koszty transportu sprzętu zgromadzonego w centralnej wypożyczalni w Ełku.

W odpowiedzi poseł Ścigaj wskazała, że pomysł był szeroko konsultowany ze środowiskiem osób z niepełnosprawnościami. Zadała także pytanie, czy lepszym rozwiązaniem nie będzie ewentualne rozdysponowanie sprzętu za pośrednictwem powiatów. Jak wynika z udzielonej tuż przed zamknięciem obrad odpowiedzi, takie rozwiązanie angażujące powiatowe centra pomocy rodzinie również jest planowane w treści projektu.

Źródło: iTV Sejm