WSA: Organ pomocy społecznej nie ma możliwości pokrycia wszystkich potrzeb osób potrzebujących, także tych w pełni uzasadnionych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na rozstrzygnięcie organu pomocy społecznej, mocą którego potrzebującej osobie odmówiono przyznania zasiłku celowego. Podniósł przy tym, że organ nie ma obowiązku czynienia zadość oczekiwaniom stron, a ponadto nie musi uzasadniać przyczyn swojej odmowy szczegółowo ilustrując sytuację finansową.

Skarga dotyczyła odmowy przyznania zasiłku celowego na zakup opału i opierała się na dość typowych w podobnych sytuacjach zarzutach niewystarczająco dokładnego rozpoznania stanu faktycznego - w tym zwłaszcza osobistej sytuacji skarżącego, który pozostawał w materialnym niedostatku, a przy tym cierpiał na choroby utrudniające bieżące funkcjonowanie. W treści odwołania wskazał m.in. na koszty zakupu leków, na co nie wystarcza mu bieżąca pomoc w postaci zasiłku celowego z przeznaczeniem na inne wydatki. Konieczność wyboru pomiędzy opłatami za leczenie i za mieszkanie, w ocenie skarżącego sytuowała go w pozycji nieodpowiadającej godności człowieka - tymczasem na mocy przepisów ustawy o pomocy społecznej i wykładni przepisów dotyczących zasiłku celowego, zabezpieczenie takiego minimalnego standardu życia jest podstawową funkcją, którą zasiłek celowy.

Niestety dla ubiegających się o przyznanie zasiłku celowego, przepis art. 41 ust. 1 stanowiący podstawę jego przyznawania, nie przewiduje sytuacji, w których udzielenie tego zasiłku musi nastąpić. Sformułowanie "może być przyznany" świadczy o tzw. luzie decyzyjnym, który w praktyce prowadzi do odmów chociażby w sytuacji, gdy fundusze organu znajdują się na wyczerpaniu. Naczelny Sąd Administracyjny, na którego orzeczenie powołał się WSA, wskazał że organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować zadania z zakresu pomocy społecznej, dostosowując rozmiar przyznawanych świadczeń do skali stale rosnącej liczby osób wymagających wsparcia.

Ponadto, negatywna odpowiedź na prośbę wnioskodawcy może nastąpić w przypadku, gdy w wyniku dokładnego zbadania stanu faktycznego okaże się, że wnioskodawca wykorzystuje przydzielone mu pieniądze w sposób budzący wątpliwości, np. wydając je na papierosy. Warunkiem powołania się na takie okoliczności jest jednak szczegółowe sprawdzenie okoliczności związanych z życiem wnioskodawcy. Jeśli wówczas zostanie wydana decyzja odmowna, Sąd najpewniej nie uwzględni wniesionej na nią skargi. Pomoc społeczna nie jest bowiem w stanie objąć wszelkich sytuacji, w których jest potrzebna czy przydatna.

Wyrok WSA w Olsztynie z 3 lipca 2025 r. (sygn. II SA/Ol 213/25)

Źródło: CBOSA