W ostatnie dwa wakacyjne weekendy – 23–24 oraz 30–31 sierpnia – w całej Polsce odbędzie się wyjątkowe święto tradycyjnego budownictwa. Dni Architektury Drewnianej, organizowane przez Narodowy Instytut Dziedzictwa we współpracy z partnerami, ponownie połączą miłośników unikalnych konstrukcji z desek, bali i belek. To nie tylko okazja do spacerów, warsztatów czy wykładów, lecz przede wszystkim szansa na odwiedzenie miejsc, które zazwyczaj pozostają zamknięte dla zwiedzających.
Pomysł, który w 2023 roku zadebiutował jako pilotaż w Zakopanem, szybko zdobył ogólnopolski zasięg. Już rok później uczestnicy mogli odwiedzić ponad 70 obiektów w 12 województwach – od zabytkowych kościołów po prywatne domy. W tym roku impreza obejmie 11 regionów, a wśród nich m.in. Kujawy, Małopolskę, Podlasie i Śląsk.
Tradycja, która inspiruje
Rosnące zainteresowanie drewnianą architekturą idzie w parze z coraz większą świadomością jej wartości. Dzięki działaniom specjalistów z Centrum Architektury Drewnianej udaje się powstrzymywać proces degradacji zabytków, które przez wieki były świadkami historii regionów.
Bogaty program w całej Polsce
Tegoroczne Dni Architektury Drewnianej odbędą się w 11 województwach, które przygotowały następujące wydarzenia:
- kujawsko-pomorskim – zwiedzanie Olenderskiego Parku Etnograficznego w Wielkiej Nieszawce, Parku Etnograficznego w Toruniu oraz Parku Etnograficznego w Kaszczorku;
- lubuskim – warsztaty ciesielskie w Muzeum Etnograficznym w Zielonej Górze-Ochli oraz obiekty otwarte: filia Muzeum Lubuskiego im. Jana Dekerta w Gorzowie Wielkopolskim, Zagroda Młyńska w Bogdańcu i Spichlerz przy ul. Fabrycznej 1/3 w Gorzowie Wielkopolskim;
- łódzkim – warsztaty i spacer tematyczny po Skansenie w Maurzycach;
- małopolskim – zwiedzanie Zabytkowej Osady Młyńskiej w Roztoce Brzezinach, Willi pod Aniołem i Organistówki w Rabce-Zdroju, spacery architektoniczne w Zakopanem oraz obiekty otwarte: m.in. Chałupa Sabały, Willa Czerwony Dwór, Willa Jadwiniówka, Willa Obrochtówka i Muzeum Harenda w Zakopanem oraz Zagroda Sołtysów w Jurgowie;
- mazowieckim – Dzień Architektury Drewnianej w Otwocku i Święto ulicy Mickiewicza, Dzień Architektury Drewnianej w Komorowie (Zielona Willa) oraz obiekty otwarte: Dom „Zośki” w Piasecznie i Leśniczówka w Lesie Kabackim;
- opolskim – oprowadzanie po Kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa w Proślicach oraz Kościele św. Jacka w Miechowej, a także pokazy tradycyjnego rzemiosła w Muzeum Wsi Opolskiej w Opolu;
- podlaskim – m.in. warsztaty z zasad renowacji i translokacji budynku drewnianego w Miejskim Ośrodku Kultury, Sportu i Rekreacji w Kleszczelach, zwiedzanie dawnej szkoły wiejskiej w Winnie Chroły oraz willi gen. Mikołaja von Driesen w Białymstoku, a także rajd rowerowy po Krainie Otwartych Okiennic, spacer „Szlakiem architektury drewnianej Tykocina”;
- śląskim – spacer szlakiem architektury drewnianej w Wiśle (m.in. wille „Zacisze”, „Pod Jaworem”, „Jodła”, „Złocień”, „Wrzos”, Dąbrówka” i „Dziechcinka”, dawna szkoła „u Niedźwiedzia” i pałacyk myśliwski Habsburgów), wycieczka objazdowa szlakiem drewnianych kościołów ziemi pszczyńskiej, spacer po Górnośląskim Parku Etnograficznym w Chorzowie oraz spacer architektoniczno-konserwatorski po osiedlu domków fińskich w Rudzie Śląskiej – Bielszowicach;
- świętokrzyskim – zwiedzanie parku i dworu w Ludyni, drewnianego kościoła pw. Przemienienia Pańskiego Kielcach-Białogonie oraz spacer po kieleckich ulicach w poszukiwaniu ginącej drewnianej architektury miasta;
- wielkopolskim – zwiedzanie Kościoła św. Andrzeja Apostoła w Nowej Wsi Królewskiej, Kościoła św. Małgorzaty w Graboszewie, Dworca w Puszczykowie oraz oprowadzanie po Muzeum Stolarstwa i Biskupizny w Krobi;
- zachodniopomorskim – warsztaty zabytkowej stolarki okiennej i drzwiowej w Moryniu, zwiedzanie Zagrody Jamneńskiej w Koszalinie, a także możliwość obejrzenia 300-letniej więźby dachowej w Siemczynie
Patronat i współpraca
W organizację wydarzenia zaangażowali się właściciele prywatnych domów, przedstawiciele samorządów, instytucji kultury, fundacji oraz stowarzyszeń. Tegoroczne Dni Architektury Drewnianej objęte zostały patronatem honorowym Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Święto drewnianych konstrukcji to nie tylko podróż w przeszłość, lecz także inspiracja do tworzenia nowoczesnych, ekologicznych rozwiązań opartych na tradycyjnych materiałach. Organizatorzy podkreślają, że każdy odwiedzony obiekt to żywa lekcja historii i architektury, a także przypomnienie, że drewno – choć podatne na upływ czasu – może trwać przez wieki.
Źródło: NID