Komitet Monitorujący Program Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027 podjął kluczową decyzję o przesunięciu 319 milionów euro na dwa nowe priorytety inwestycyjne. Zmiany te są bezpośrednią odpowiedzią na nowe uwarunkowania geopolityczne i społeczne, w tym skutki agresji Rosji na Ukrainę oraz ogólnoeuropejską inicjatywę zwiększającą dostępność mieszkań.

Po zakończeniu niezbędnych procedur krajowych, planowane zmiany zostaną jeszcze przedstawione do akceptacji Komisji Europejskiej. Środki mają zostać przeznaczone na wzmocnienie bezpieczeństwa wschodnich regionów Polski oraz rozwój społecznego budownictwa mieszkaniowego z przystępnym czynszem. 

Korytarz logistyczny UE 

Pierwszy z nowo wprowadzonych priorytetów koncentruje się na poprawie mobilności podwójnego zastosowania (cywilnej i wojskowej). Jest to bezpośrednia reakcja na niestabilną sytuację geopolityczną w Europie, zwłaszcza w regionach graniczących z Rosją, Białorusią i Ukrainą.

Na ten priorytet przeznaczono 209 milionów euro. Unijne wsparcie ma przyczynić się do poprawy spójności sieci kolejowej, zwiększając jej efektywność zarówno w transporcie cywilnym, jak i logistyce wojskowej. Wzmocni to jednocześnie rolę regionów przy wschodniej granicy Unii Europejskiej jako istotnego korytarza humanitarnego i logistycznego, niezbędnego w sytuacjach kryzysowych. Inwestycje te mają na celu zwiększenie zdolności infrastruktury transportowej do szybkiego reagowania na zmienne warunki i zapewnienie ciągłości przepływu osób i towarów. 

110 milionów euro na mieszkania z przystępnym czynszem 

Drugi priorytet ma charakter społeczny i dotyczy stworzenia długoterminowego systemu wspierania społecznych inwestycji mieszkaniowych w Polsce Wschodniej. Jest to odpowiedź na inicjatywy ogólnoeuropejskie, mające na celu zwiększenie dostępności mieszkań dla obywateli Unii Europejskiej.

Na ten cel przeznaczono 110 milionów euro. Środki te będą dystrybuowane jako dotacje, mające na celu uzupełnienie wkładu własnego do preferencyjnych kredytów, co ma pobudzić rynek mieszkań o przystępnym czynszu.

Głównymi beneficjentami tego wsparcia będą towarzystwa budownictwa społecznego i społeczne inicjatywy mieszkaniowe (TBS/SIM), spółdzielnie mieszkaniowe oraz spółki gminne. Będą one mogły zainwestować otrzymane fundusze m.in. w budowę nowych mieszkań, przebudowę i modernizację istniejących zasobów, przekształcanie istniejących obiektów na cele mieszkalne.

Wdrożeniem tego priorytetu będzie odpowiedzialny Bank Gospodarstwa Krajowego, a jego realizacja ma prowadzić do znacznego zwiększenia liczby dostępnych mieszkań z przystępnym czynszem w pięciu województwach Polski Wschodniej.

Pomimo wprowadzanych zmian, Program Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027 charakteryzuje się dobrym tempem realizacji. Cały budżet programu wynosi 2,65 miliarda euro.

Źródło: MFiPR