Samorządy województw będą zarządzać około 40% funduszy z polityki spójności na lata 2021-2027, co w sumie daje 28,4 mld euro. Każde województwo będzie miało swój program regionalny, w ramach którego będzie dzielić pieniądze.
Zdecydowaną większość czyli 75% pieniędzy dla regionów rząd podzielił z początkiem roku, biorąc pod uwagę przede wszystkim liczbę ludności i PKB na mieszkańca. Natomiast 7,1 mld euro pozostawiono na rezerwę programową do podziału w czasie negocjacji kontraktu programowego. Rozmowy z przedstawicielami województw o podziale funduszy na programy regionalne trwały od marca br. W środę minister Buda przedstawił efekty i zasady podziału 25% rezerwy.
- To praktyczny wyraz współpracy samorządu i rządu w realizacji polityki rozwoju – mówił Buda podkreślając, że w poprzednich perspektywach unijnych o podziale decydował algorytm statystyczny.
Jak informuje resort mechanizm podziału rezerwy programowej składał się z trzech etapów.
Pierwszy etap – tzw. siatka bezpieczeństwa (safety net) - służył zniwelowaniu zbyt dużych różnic wynikających z algorytmu, według którego podzielono w styczniu 75% funduszy na programy regionalne.
W etapie drugim, pozostałą kwotę - ponad 6,6 mld euro – podzielono według:
- wskaźników odpowiadających poszczególnym celom polityki spójności (np. liczba ludności, PKB na mieszkańca, nakłady na inwestycje, gęstość sieci dróg);
- wskaźników obrazujących nasycenie danego województwa miastami średnimi, które tracą swoje funkcje społeczno-gospodarcze i obszarami zmarginalizowanymi.
Trzeci i ostatni etap procesu to negocjacje z samorządami województw najważniejszych dla nich i dla rządu inwestycji. Punktem wyjścia była kwota wynikająca dla poszczególnych regionów z wyliczeń z etapu pierwszego i drugiego, od której przyjęto elastyczność na poziomie 90-110%.
W sumie najwięcej funduszy na realizację programów regionalnych otrzyma woj. śląskie, małopolskie i łódzkie.
Ostateczny podział funduszy na województwa można zobaczyć tutaj.
Fundusze w programach regionalnych to nie jedyne źródło finansowania inwestycji w województwach. Na kolejne lata do dyspozycji przewidziane są środki z programów krajowych, Krajowego Planu Odbudowy, a 6 regionów może się także spodziewać środków z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji.
Źródło: MFiPR