W ciągu dwóch lat od uruchomienia programu leczenia niepłodności obejmującego procedury medycznie wspomaganej prokreacji urodziło się 15 tysięcy dzieci. Program, realizowany w latach 2024–2028, obejmuje m.in. zapłodnienie pozaustrojowe prowadzone w wyspecjalizowanych ośrodkach medycznych i jest jednym z najważniejszych działań państwa wspierających pary zmagające się z problemem niepłodności.

Inicjatywa wystartowała 1 czerwca 2024 roku, a pierwsze dzieci poczęte dzięki programowi zaczęły przychodzić na świat w marcu 2025 roku. Od początku działania programu do udziału zgłosiło się ponad 50 tysięcy par. Leczenie prowadzone jest w 58 klinikach w całym kraju.

Wsparcie dla par po latach starań

Z programu mogą korzystać pary, u których stwierdzono niepłodność lub u których wcześniejsze leczenie w ciągu 12 miesięcy przed zgłoszeniem okazało się nieskuteczne. Możliwość udziału mają również pary posiadające zarodki z wcześniejszych procedur.

Program zapewnia dostęp do maksymalnie sześciu procedur in vitro. Obejmuje do czterech cykli z wykorzystaniem własnych komórek rozrodczych, do dwóch cykli z oocytami od dawczyń oraz do sześciu cykli z dawstwem zarodków. Dzięki temu wsparcie dostosowano do różnych sytuacji medycznych i potrzeb par starających się o dziecko.

Podczas spotkania rodzin uczestniczących w programie podkreślano, że dla wielu osób narodziny dziecka były finałem wieloletniego leczenia, niepewności i emocjonalnie trudnej drogi do rodzicielstwa.

Zabezpieczenie płodności dla pacjentów onkologicznych

Ważnym elementem programu jest również pełne finansowanie zabezpieczenia płodności u osób leczonych onkologicznie. Dotyczy to kobiet i mężczyzn, którzy muszą rozpocząć terapię mogącą prowadzić do czasowej lub trwałej niepłodności.

Program umożliwia zamrożenie komórek rozrodczych przed rozpoczęciem leczenia, aby pacjenci mogli skorzystać z nich po zakończeniu terapii. Do tej pory do zabezpieczenia płodności zgłosiło się ponad 2,2 tys. osób, a gamety zamroziło ponad 1,9 tys. pacjentów.

To rozwiązanie ma szczególne znaczenie dla osób, które w momencie diagnozy onkologicznej nie planują jeszcze rodzicielstwa, ale chcą zachować taką możliwość w przyszłości.

Wielomiliardowe finansowanie z budżetu państwa

Na realizację pięcioletniego programu przeznaczono 2,5 mld zł z budżetu państwa, czyli 500 mln zł rocznie. W ubiegłym roku budżet zwiększono o dodatkowe 100 mln zł. Również na 2026 rok zaplanowano zabezpieczenie środków w wysokości 600 mln zł.

Przedstawiciele administracji publicznej podkreślają, że program ma znaczenie nie tylko dla konkretnych rodzin, ale również dla polityki demograficznej państwa. W warunkach spadającej liczby urodzeń wsparcie leczenia niepłodności staje się jednym z elementów działań prorodzinnych.

Pacjenci pozytywnie oceniają program

W ostatnich miesiącach przeprowadzono badanie ankietowe wśród pacjentów uczestniczących w programie oraz realizujących go ośrodków. Wyniki wskazują na wysoką ocenę założeń programu, jego dostępności i organizacji procedur.

Pacjenci docenili przede wszystkim możliwość skorzystania z leczenia bez ponoszenia pełnych kosztów procedury, które wcześniej dla wielu par były jedną z głównych barier. Pozytywnie oceniono także merytoryczny charakter programu oraz sposób jego realizacji.

Nadzieja dla tysięcy rodzin

Narodziny 15 tysięcy dzieci pokazują skalę oddziaływania programu i realne znaczenie publicznego finansowania leczenia niepłodności. Dla wielu par oznaczało to szansę na rodzicielstwo, która bez wsparcia państwa mogłaby pozostać poza ich zasięgiem.

Program będzie kontynuowany do 2028 roku. Wszystko wskazuje na to, że w kolejnych latach liczba rodzin, które skorzystają z tej formy pomocy, będzie nadal rosła.

Źródło: MZ