Zgodnie z art. 31 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, obywatelowi Ukrainy, którego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest uznawany za legalny na podstawie art. 2 ust. 1 i który został wpisany do rejestru PESEL, przysługuje pomoc w postaci jednorazowego świadczenia pieniężnego w wysokości 300 zł na osobę, przeznaczonego na utrzymanie, w szczególności na pokrycie wydatków na żywność, odzież, obuwie, środki higieny osobistej oraz opłaty mieszkaniowe.
Organem właściwym w sprawach jednorazowego świadczenia pieniężnego jest wójt, burmistrz, prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce pobytu osoby. Wniosek o wypłatę pomocy Obywatel Ukrainy powinien złożyć w wyznaczonej przez wójta jednostce organizacyjnej gminy: OPS, CUS lub innej jednostce organizacyjnej gminy właściwej ze względu na miejsce pobytu obywatela Ukrainy składającego wniosek.
Wniosek składa obywatel Ukrainy, jego przedstawiciel ustawowy, opiekun tymczasowy albo osoba sprawująca faktyczną pieczę nad dzieckiem. Uprawniony do otrzymania pomocy jest obywatel Ukrainy, który wjechał legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bezpośrednio z terytorium Ukrainy w okresie od dnia 24 lutego 2022 r., deklaruje zamiar pozostania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i został wpisany do rejestru PESEL.
Obywatel Ukrainy wypełnia wniosek o wypłatę jednorazowego świadczenia pieniężnego. Wzór wniosku znajduje się na końcu artykułu. Wniosek o wypłatę jednorazowego świadczenia pieniężnego zawiera dane osoby składającej wniosek lub dane osoby, w imieniu której wniosek jest składany: imię (imiona) i nazwisko, datę urodzenia, obywatelstwo, płeć, rodzaj dokumentu stanowiącego podstawę przekroczenia granicy, serię i numer dokumentu stanowiącego podstawę przekroczenia granicy, informację o dacie wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, adres pobytu, dane kontaktowe, w tym numer telefonu lub adres poczty elektronicznej – o ile je posiada oraz numer PESEL.
Przyznanie świadczenia nie wymaga wydania decyzji. Należy poinformować obywatela Ukrainy o przyznaniu świadczenia (pisemnie lub ustnie). Odmowa przyznania jednorazowego świadczenia pieniężnego wymaga wydania decyzji.
Świadczenie przyznaje się bez względu na dochód, nie przeprowadza się rodzinnego wywiadu środowiskowego. Wypłata świadczenia następuje na konto obywatela Ukrainy, bądź w innej formie prowadzonej przez ośrodek pomocy społecznej (np. w kasie).
Wypłata jednorazowego świadczenia pieniężnego jest zadaniem zleconym z zakresu administracji rządowej, realizowanym przez gminy. Jednorazowe świadczenie pieniężne i koszty jego obsługi są finansowane z budżetu państwa. Koszty obsługi, o których mowa w ust. 8, wynoszą 2% kwoty przeznaczonej na wypłatę jednorazowego świadczenia.
Ośrodek pomocy społecznej, centrum usług społecznych albo inna jednostka organizacyjna gminy, do celów udzielania pomocy jest uprawniony do przetwarza danych osobowych, osób które składają wniosek o przyznanie jednorazowego świadczenia.