Wojewoda: Organ tworzący program wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży musi wyraźnie określić wysokość stypendium.

Wojewoda Lubelski w wydanym niedawno rozstrzygnięciu nadzorczym pochylił się nad gminną uchwałą w sprawie regulaminu przyznawania nagrody wójta dla najlepszego ucznia szkoły podstawowej w gminie. Powołując się na utrwalone orzecznictwo zwrócił uwagę na wymagane przez prawo elementy takiej uchwały, których nie może zabraknąć w jej treści.

Zgodnie z art. 90t ustawy o systemie oświaty (u.s.o.) do kompetencji jednostek samorządu terytorialnego należy tworzenie regionalnych lub lokalnych programów wyrównywania szans edukacyjnych, a także wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży. W przypadku przyjęcia takiego programu, zadaniem organu stanowiącego jest określenie szczegółowych warunków udzielania pomocy uczniom pobierającym naukę na terenie danej jednostki samorządu terytorialnego bez względu na miejsce zamieszkania, a także jej form i zakresu oraz trybu postępowania. W ocenie Wojewody upoważnienia ustawowego nie wypełnił jednak brzmiący ogólnie przepis, w świetle którego wójt gminy miałby ustalić wysokość oraz formę nagrody.

Powołując się na prawomocny wyrok WSA w Olsztynie z 15 czerwca 2021 r. (sygn. II SA/Ol 273/21), Wojewoda przypomniał, że kompetencja do ustanowienia wysokości stypendium przysługuje wyłącznie organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego (tj. radzie gminy czy powiatu) i nie może zostać delegowana na inny podmiot - choćby nagroda miałaby nazywać się "nagrodą wójta". Istotnym naruszeniem prawa jest sytuacja, w której uchwała organu stanowiącego nie tylko nie zawiera informacji o wysokości nagrody lecz ceduje tę kompetencję na inny podmiot - jest to bowiem niewykonanie delegacji ustawowej.

Obowiązek określenia wysokości stypendium jest wyraźnie podnoszony w orzecznictwie sądowym. W treści rozstrzygnięcia nadzorczego przytoczony został m.in. wyrok NSA z 18 czerwca 2024 r. (sygn. III OSK 2735/22), w którym przyznano rację stanowisku, w świetle którego uchwała podejmowana na podstawie art. 90t ust. 4 u.s.o. powinna zawierać informację o kwocie, na jaką mogą liczyć uprawnieni. Z orzecznictwa wynika ponadto, że organ wykonawczy mógłby otrzymać prawo do ustalania wysokości stypendiów tylko w sytuacji, w której przepisy samego regulaminu określiłyby w precyzyjny sposób przesłanki, jakimi miałby się kierować. Pominięcie tej kwestii prowadzi zatem do poważnego naruszenia.

Mając na uwadze powyższe stanowiska akcentowane w orzecznictwie i doktrynie, Wojewoda stwierdził nieważność uchwały. Wydane rozstrzygnięcie nadzorcze przypomniało o konieczności ścisłego przestrzegania zakresu upoważnienia ustawowego oraz kompetencji przewidzianych dla konkretnych organów.

Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Lubelskiego z 8 października 2026 r. (sygn. PN-II.4131.317.2026) - edziennik.lublin.uw.gov.pl 

Źródło: Dziennik Urzędowy Województwa Lubelskiego