Dokonane w ciągu ostatniego roku zmiany w Karcie Nauczyciela wpłynęły na zakres spraw, jakie umieszcza się w regulaminach wynagradzania nauczycieli. Informacje o wynagradzaniu za pracę w godzinach ponadwymiarowych znajdują się w ustawie.
Wojewoda Śląski w wydanym niedawno rozstrzygnięciu nadzorczym zwrócił uwagę na błąd popełniony przez radę jednego z powiatów przy tworzeniu regulaminu wynagradzania nauczycieli. Rozstrzygnięcie jest o tyle ciekawe, że dotyczy kwestii zmienionych niedawno, uczulając tym samym na konieczność posiłkowania się aktami prawnymi w aktualnym brzmieniu.
Przyjęty w formie uchwały regulamin wynagradzania nauczycieli powstał na podstawie - wspomnianych w treści uchwały - art. 30 ust. 6 i 6a Karty Nauczyciela (KN). Przepisy te nakazują określenie w drodze regulaminu wysokości stawek dodatków (za wysługę lat, motywacyjnego, funkcyjnego, w tym z tytułu sprawowania funkcji wychowawcy klasy, oraz za warunki pracy), a także wysokości i warunków wypłacania niektórych składników wynagradzania, o ile nie zostały określone w ustawie lub w odrębnych przepisach. Rada powiatu określiła te sprawy w prawidłowy sposób, jednak korzystając z nieaktualnych przepisów upoważniających, co pociągnęło za sobą błąd innego rodzaju.
W związku z dyskusją dotyczącą wynagradzania nauczycieli oraz wykonywania przez nich pracy w godzinach ponadwymiarowych, w ostatnich miesiącach miał miejsce szereg zmian prawnych. 1 września 2025 r. weszła w życie nowelizacja Karty Nauczyciela, na mocy której w ustawie znalazły się nowe przepisy. Kwestie zobowiązania nauczyciela do odpłatnej pracy w godzinach ponadwymiarowych uregulowano w art. 35 ust. 1 KN, zaś w ust. 1a przewidziano możliwość przydzielenia nauczycielom teoretycznych przedmiotów zawodowych lub praktycznej nauki zawodu jeszcze wyższego niż w przypadku innych nauczycieli - za zgodą - wymiaru takich godzin. W konsekwencji, uchylony został art. 30 ust. 6 pkt 2 KN, który do tej pory upoważniał organy samorządu do określania w regulaminach wynagradzania szczegółowych warunków obliczania i wypłacania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw.
Tym samym, rada powiatu przygotowująca regulamin wynagradzania nauczycieli po 1 września 2025 r., nie była już uprawniona do określania kwestii uregulowanych już w ustawie - akcie prawnym wyższego rzędu. Dotychczasowe upoważnienie w tym zakresie straciło ważność. Tym samym, dodanie do regulaminu informacji o warunkach wynagradzania za godziny ponadwymiarowe odbyło się bez podstawy prawnej.
Wojewoda zwrócił uwagę, że podejmowanie uchwał na podstawie nieaktualnych upoważnień ustawowych tworzy niedopuszczalny w demokratycznym państwie prawnym stan niepewności co do obowiązującego prawa. Pomyłka rady powiatu doprowadziła zatem do stwierdzenia nieważności regulaminu wynagradzania w tej części, w której uregulowano rzeczy objęte nowelizacją Karty Nauczyciela.
Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z 27 marca 2026 r. (sygn. NPII.4131.1.217.2026)
