Podróżowanie koleją po Europie ma stać się prostsze, bardziej przewidywalne i wygodniejsze. Komisja Europejska zaproponowała nowe przepisy, które mają umożliwić pasażerom zakup jednego biletu na całą trasę, także wtedy, gdy podróż obejmuje kilku przewoźników, przesiadki lub połączenia międzynarodowe. Rozwiązanie ma objąć zarówno przejazdy regionalne, dalekobieżne, jak i transgraniczne.

Obecnie planowanie dłuższej podróży koleją przez kilka krajów często oznacza konieczność korzystania z wielu systemów rezerwacyjnych, porównywania ofert różnych operatorów i samodzielnego łączenia biletów. Nowe regulacje mają ograniczyć ten problem i stworzyć bardziej przejrzysty model sprzedaży usług transportowych.

Jeden system zamiast wielu rezerwacji

Głównym celem proponowanych zmian jest uproszczenie zakupu biletów. Pasażer miałby możliwość zaplanowania całej podróży i opłacenia jej w jednym miejscu, bez konieczności oddzielnego rezerwowania kolejnych odcinków trasy.

Takie rozwiązanie ma szczególne znaczenie przy podróżach międzynarodowych oraz multimodalnych, czyli łączących różne środki transportu, np. pociąg, autobus czy samolot. Dziś wielu pasażerów rezygnuje z takich przejazdów właśnie ze względu na złożoność rezerwacji i brak prostych, czytelnych narzędzi.

Z badań Eurobarometru wynika, że ponad trzy czwarte Europejczyków kupuje bilety online, ale 36 proc. ma trudności z rezerwacją podróży multimodalnych. Co czwarty badany wskazuje problemy z zakupem biletów kolejowych obejmujących wielu przewoźników, a ponad 40 proc. w ogóle nie decyduje się na takie podróże.

Większa ochrona pasażerów

Nowe przepisy mają również wzmocnić prawa pasażerów. Chodzi przede wszystkim o sytuacje, w których opóźnienie jednego pociągu powoduje utratę kolejnego połączenia. Przy jednym bilecie pasażer miałby korzystać z szerszej ochrony i jasnych zasad odpowiedzialności przewoźników.

Rozwiązanie ma przypominać standardy znane z lotnictwa, gdzie w przypadku opóźnienia lub odwołania połączenia podróżny może liczyć na określone prawa i rekompensaty. W transporcie kolejowym, zwłaszcza przy kilku operatorach, odpowiedzialność bywa dziś mniej przejrzysta.

Punktualność pozostaje wyzwaniem

Jednym z najważniejszych warunków powodzenia wspólnego biletu będzie punktualność połączeń. Przy podróżach z przesiadkami nawet niewielkie opóźnienie może wpłynąć na całą trasę.

Dane Europejskiego Atlasu Kolejowego pokazują, że w większości badanych krajów punktualność pociągów pasażerskich przekracza 80 proc. Polska znajduje się w grupie państw o dobrych wynikach, z punktualnością na poziomie około 85 proc. Znacznie gorzej wypadają m.in. Niemcy, gdzie terminowość wynosi około 75 proc., oraz Rumunia, gdzie spada poniżej 60 proc.

Eksperci podkreślają, że wprowadzenie jasnych zasad odpowiedzialności może dodatkowo motywować przewoźników do poprawy jakości usług.

Polska ma już doświadczenia ze wspólnym biletem

Idea jednego biletu nie jest całkowicie nowa. W Polsce podobne rozwiązania funkcjonują już na poziomie lokalnym i krajowym. W aglomeracji warszawskiej działa wspólny bilet umożliwiający korzystanie z komunikacji miejskiej, Kolei Mazowieckich i Warszawskiej Kolei Dojazdowej.

Od 2018 roku pasażerowie mogą korzystać również ze Wspólnego Biletu, który łączy oferty wielu przewoźników kolejowych obsługujących połączenia dalekobieżne, regionalne i podmiejskie. Podobne inicjatywy rozwijane są także regionalnie, m.in. na Pomorzu.

Doświadczenia te pokazują, że integracja ofert przewoźników może realnie ułatwić korzystanie z kolei, pod warunkiem sprawnej organizacji sprzedaży i rozliczeń pomiędzy operatorami.

Kolej zyskuje na popularności

Rosnące zainteresowanie podróżami kolejowymi w Polsce wpisuje się w szerszy europejski trend. Coraz więcej pasażerów wybiera pociąg ze względu na komfort, konkurencyjny czas przejazdu, dostępność ulg i rosnące koszty paliwa.

Badania Urzędu Transportu Kolejowego pokazują, że do korzystania z kolei najbardziej zachęcają komfort podróży, ulgi, czas przejazdu oraz atrakcyjna cena biletów. Największą barierą pozostają natomiast opóźnienia i niedogodna oferta przewozowa.

Jeżeli nowe unijne przepisy zostaną wdrożone, kolej może stać się jeszcze bardziej konkurencyjna wobec transportu lotniczego i samochodowego. Jeden bilet na całą trasę, większa ochrona pasażera oraz prostsza rezerwacja mogą znacząco zwiększyć atrakcyjność podróży po Europie pociągiem.

Źródło: Newseria