Piotr Całbecki, przewodniczący Komisji Zasobów Naturalnych (NAT) Europejskiego Komitetu Regionów (KR) oraz marszałek województwa kujawsko-pomorskiego, zaapelował o ambitną reformę Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) po 2027 roku podczas debaty, która miała miejsce w Brukseli w kwietniu 2025 roku. Wezwał do stworzenia bardziej sprawiedliwego, inkluzywnego i regionalnie dostosowanego systemu, który skutecznie odpowie na obecne wyzwania sektora rolniczego i obszarów wiejskich.

W obliczu trwającego kryzysu w rolnictwie, Całbecki wskazał na konieczność fundamentalnych zmian w podejściu do wsparcia rolników: „Dochody rolników muszą być sprawiedliwe. Musimy zapewnić, aby osoby pracujące w rolnictwie i szerszym sektorze rolno-spożywczym mogły zarabiać godne wynagrodzenie i pensje. Gwarantowany dochód podstawowy dla rolników, niezależnie od wielkości zarządzanej przez nich ziemi, jest niezbędny. Jednocześnie musi mu towarzyszyć uczciwa i stabilna cena, rozsądne zasady konkurencji międzynarodowej i lepsze warunki pracy w całym łańcuchu wartości”.

Z uznaniem odniósł się do propozycji Komisji Europejskiej, która zakłada lepsze ukierunkowanie wsparcia publicznego na grupy najbardziej potrzebujące pomocy – w tym młodych rolników, gospodarstwa mieszane i producentów z obszarów o ograniczeniach naturalnych. „Nasi rolnicy muszą otrzymać odpowiednie wsparcie w zielonej transformacji. Jednak budżet WPR przeznaczony obecnie na środki rolno-środowiskowe nie będzie wystarczający. Dodatkowe zasoby muszą uzupełniać budżet na zazielenianie, aby zapewnić sukces” – podkreślił.

Całbecki stanowczo opowiedział się za odejściem od ogólnych mechanizmów wsparcia na rzecz systemu, który nagradza zrównoważony rozwój, odpowiedzialne gospodarowanie zasobami i inkluzywność społeczną. „Osiągnięcie rentowności ekonomicznej w rolnictwie jest kluczem do odwrócenia silnego spadku populacji rolników” – zaznaczył.

W swoim wystąpieniu poruszył także temat zarządzania WPR, podkreślając wagę regionalnego podejścia w tworzeniu i wdrażaniu polityki: „Musimy położyć większy nacisk na wymiar regionalny WPR. Władze regionalne muszą mieć realny wpływ na kształtowanie i wdrażanie polityki. Do tej pory ich rola była zbyt często pomijana. Ubolewamy, że długoterminowa wizja Komisji dotycząca obszarów wiejskich nie wspomina o zasadniczym wkładzie regionalnych organów zarządzających. Należy ustanowić bezpośrednie linie komunikacji między instytucjami UE a władzami regionalnymi — i zachęcamy posłów do Parlamentu Europejskiego do poparcia tego”.

Odniósł się również do najnowszego badania KR, które wykazuje zwiększone obciążenia administracyjne regionów w nowym modelu WPR oraz brak elastyczności w dostosowywaniu krajowych planów strategicznych do lokalnych potrzeb: „Te kwestie muszą zostać pilnie rozwiązane. Ponadto Sieć WPR powinna bezpośrednio angażować regiony w monitorowanie i ocenę krajowych planów strategicznych”.

Rozwój obszarów wiejskich, zdaniem Całbeckiego, nie może być traktowany marginalnie: „Obszarów wiejskich nie można sprowadzać do aneksu polityki rolnej. Wymagają one dostępu do wysokiej jakości usług publicznych i infrastruktury. Jeśli nie zaoferujemy dobrych warunków życia, przyciągnięcie młodych rolników będzie niemożliwe”.

Na zakończenie, przewodniczący NAT wezwał do odwagi w reformowaniu obecnego modelu: „Rolnicy żyją na ziemi i traktujemy to bardzo poważnie. Musimy mieć odwagę zerwać z obecnym rolniczym status quo — takim, który dewaluuje podstawową pracę naszych rolników, przyczynia się do wyludnienia obszarów wiejskich i podsyca geografię niezadowolenia. Regiony są gotowe przyczynić się do silnej przyszłej polityki rolno-spożywczej, która zapewni sprawiedliwe dochody, zrównoważone rolnictwo i tętniące życiem obszary wiejskie”.

Źródło: IP