Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w ramach jednej z ostatnio rozpoznawanych spraw przypomniał o obowiązkach ciążących na organie administracji architektoniczno-budowlanej II instancji w zakresie ustalenia kręgu stron postępowania. Jakie zastrzeżenia sformułował WSA w odniesieniu do prowadzenia sprawy przez Wojewodę?

Zdaniem Sądu w omawianej sprawie Wojewoda Opolski dopuścił się naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, gdyż organ ten na etapie postępowania odwoławczego nie ustalił prawidłowo kręgu podmiotów posiadających status strony, a w konsekwencji nie zapewnił im udziału w toczącym się postępowaniu. Jak wskazał Sąd, przewidziana w art. 15 K.p.a. zasada ogólna dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oznacza prawo strony – a obowiązek organu (organów) – do dwukrotnego merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej decyzją administracyjną przy pełnym poszanowaniu wszelkich reguł procesowych. Idąc dalej WSA przypomniał o tym, że wstępnym etapem merytorycznego rozpoznania sprawy indywidualnej jest ustalenie jej stanu faktycznego i prawnego, a dokonanie tych ustaleń jest obowiązkiem organów obu instancji – przy czym stan faktyczny i stan prawny sprawy może ulegać zmianie w toku postępowania. Zmiany te w ocenie Sądu musi uwzględnić także organ drugiej instancji w toku postępowania odwoławczego do momentu wydania decyzji. Jednym z istotnych elementów stanu faktycznego jest bowiem zdaniem Wojewódzkiego Sądu krąg stron w sprawie, w szczególności, gdy – jak to miało miejsce w omawianej sprawie – mamy do czynienia ze współuczestnictwem materialnym. WSA podkreślił, że wielość stron w jednej sprawie administracyjnej – sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę – wynika z interesu prawnego wywodzonego z prawa rzeczowego do nieruchomości pozostających w obszarze oddziaływania obiektu, ono zaś może być przedmiotem swobodnego obrotu gospodarczego. Konsekwencją obrotu tym prawem w toku postępowania są przekształcenia podmiotowe, a więc zmiana kręgu stron w sprawie – zauważył Sąd.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 8 czerwca 2021 r., II SA/Op 238/20

Źródło: CBOSA