Konieczność orzeczenia o rozbiórce obiektu budowlanego w formie decyzji administracyjnej, nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego, stosownie do wymogów określonych w k.p.a. takie stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 25 listopada 2015 roku wydanym w sprawie o sygn. akt: II SA/Gd 447/15.
W wyniku oględzin przeprowadzonych przez PINB stwierdzono, że w ramach przeprowadzonych robót budowlanych właściciele rozebrali istniejącą drewnianą część budynku i pobudowali w tym samym miejscu obiekt murowany związany funkcjonalnie i technicznie z istniejącą częścią mieszkalną parteru budynku. Właścicielka sąsiedniej nieruchomości oświadczyła, że przed wspomnianym kapitalnym remontem budynku nie istniała jakakolwiek drewniana dobudówka do przedmiotowego budynku. Wobec sprzecznych oświadczeń co do zakresu rozbudowy organ I instancji w oparciu o dostępne mapy w zasobach Starostwa Powiatowego ustalił, że wykonana rozbudowa nie znajduje odzwierciedlenia na mapach. Organ nakazał rozbiórkę w oparciu o art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
WSA uznał, że decyzja organu pierwszej instancji, podjęta została z naruszeniem przepisów procesowych, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie przeprowadził dokładnego i wyczerpującego postępowania wyjaśniającego przed wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę.
W niniejszej sprawie bezsporne było, że skarżący wykonał roboty budowlane - rozbudowę obiektu budowlanego stanowiącego budynek mieszkalny jednorodzinny. Roboty te, prowadzone były bez wymaganego pozwolenia na budowę. Te okoliczności, uprawniały, a wręcz zobowiązywały PINB do wdrożenia procedury przewidzianej w art. 48 Prawa budowlanego. Konieczność orzeczenia o rozbiórce obiektu budowlanego w formie decyzji administracyjnej, nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego, stosownie do wymogów określonych w k.p.a. A zatem dopiero całokształt zebranego materiału dowodowego w sprawie może stanowić podstawę oceny, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.) i czy można wydać rozstrzygnięcie określonej treści. Przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające powinno pozwalać na jednoznaczne stwierdzenie, czy zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
WSA wskazał, że zgodnie z art. 48 ust. 1 i ust. 2 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego powinien:
1. zbadać powstałą samowolę pod kątem możliwości jej legalizacji,
2. gdy legalizacja nie jest możliwa (ale dopiero po dokładnym zbadaniu tego faktu) jest zobowiązany wydać decyzję o rozbiórce.
Regulacje z art. 48 ustawy Prawo budowlane, mają na celu stworzenie inwestorowi przede wszystkim możliwości legalizacji budowy, a dopiero w razie braku takiej możliwości obligują organ do nakazania rozbiórki. Nie ulega więc wątpliwości, że przyjęcie braku możliwości legalizacji obiektu musi być poprzedzone wszechstronnym, rzetelnym i nie budzącym wątpliwości wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy. Dopiero wówczas będzie możliwe ustalenie, która norma prawa materialnego znajduje w sprawie zastosowanie i czy jest to norma wykluczająca możliwość legalizacji obiektu. – stwierdził Sąd.
Orzeczenie jest prawomocne.
Źródło: CBOSA
