Konwent Powiatów Województwa Świętokrzyskiego przyjął stanowisko w sprawie konieczności jednoznacznego uregulowania formy prawnej rozstrzygnięć dotyczących dofinansowań ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Starostowie wskazują na pilną potrzebę usunięcia wieloletnich wątpliwości interpretacyjnych dotyczących formy prawnej rozpatrywania wniosków o dofinansowanie z PFRON, m.in. na turnusy rehabilitacyjne, sprzęt rehabilitacyjny czy likwidację barier.
Autorzy stanowiska przypominają, że według obowiązujących przepisów wykonawczych powiatowe centra pomocy rodzinie powiadamiają wnioskodawcę o sposobie rozpatrzenia wniosku w formie pisemnej informacji. W ostatnich latach w sądach administracyjnych ukształtowała się jednak linia orzecznicza, zgodnie z którą takie rozstrzygnięcia są decyzjami administracyjnymi, ponieważ mają władczy i indywidualny charakter. Przykładem jest m.in. prawomocny wyrok WSA w Gdańsku z 11 marca 2025 r. (sygn. I SA/Gd 862/24).
Zdaniem samorządowców niespójność przepisów materialnych z praktyką orzeczniczą sądów sprawia, że bezpośrednie skutki niejednoznacznego prawa ponoszą powiaty i powiatowe centra pomocy rodzinie. Starostowie podkreślają, że samorządy mają prawo oczekiwać jasnych reguł postępowania, których wykładni nie trzeba za każdym razem ustalać przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym czy sądami administracyjnymi. Osoby z niepełnosprawnościami potrzebują z kolei jednolitej, przejrzystej i przewidywalnej procedury na terenie całego kraju.
Konwent Powiatów Województwa Świętokrzyskiego zaapelował do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych oraz Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych o pilne podjęcie prac legislacyjnych, które obejmą:
- jednoznaczne określenie w przepisach prawa materialnego, które rozstrzygnięcia dotyczące dofinansowań ze środków PFRON wymagają wydania decyzji administracyjnej;
- wprowadzenie jednolitego trybu postępowania we wszystkich powiatach oraz dostosowanie przepisów wykonawczych do aktualnej linii orzeczniczej sądów administracyjnych;
- precyzyjne uregulowanie zasad postępowania w sprawach, w których łączna wartość złożonych wniosków przekracza wysokość środków PFRON dostępnych dla danego powiatu;
- zapewnienie odpowiedniego okresu przejściowego oraz wydanie wiążących wytycznych dla powiatów, tak aby nowelizacja przepisów nie prowadziła do podważania rozstrzygnięć podjętych wcześniej na podstawie dotychczasowych przepisów.
