Rok 2025 był jednym z trzech najsuchszych od 1992 r., a susza objęła 53% powierzchni Europy. W Polsce pogłębia się susza glebowa, a poziom wód gruntowych obniża się w wyniku osuszania terenów podmokłych, uszczelniania powierzchni i tzw. betonizacji. Na około 74% stacji pomiarowych odnotowuje się obniżone przepływy w rzekach. W maju 2026 r. stan zagrożenia hydrogeologicznego obowiązuje w siedmiu województwach, w tym w mazowieckim i lubelskim.

W odpowiedzi na te wyzwania uruchomiony zostaje program „Mikroretencja", którego celem jest wsparcie indywidualnej retencji wód opadowych i roztopowych przy budynkach jednorodzinnych oraz ochrona lokalnych zasobów wodnych. Program ma wspierać adaptację do zmian klimatu poprzez rozwój lokalnej, rozproszonej retencji oraz ograniczanie skutków suszy i innych zagrożeń klimatycznych. Jego budżet wynosi 173 mln zł i pochodzi z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) 2021–2027.

Nabór wniosków rozpocznie się 22 czerwca 2026 r. Dokumenty określające szczegółowe zasady realizacji programu zostały opublikowane na stronach internetowych wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej (WFOŚiGW). Wnioski będzie można składać wyłącznie elektronicznie. Dofinansowanie obejmuje koszty kwalifikowane poniesione od 1 lipca 2024 r. do 31 grudnia 2027 r.

Program skierowany jest do osób fizycznych będących właścicielami, współwłaścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi. Dofinansowanie nie może zostać przyznane na nieruchomość wykorzystywaną do działalności gospodarczej lub rolniczej.

Wsparcie udzielane jest w formie refundacji poniesionych kosztów kwalifikowanych – do 90% wartości inwestycji, maksymalnie 8 tys. zł na jedno przedsięwzięcie. Minimalna wartość kosztów kwalifikowanych wynosi 2 tys. zł, minimalna pojemność retencyjna instalacji – 2 m³, a minimalna powierzchnia objęta retencją – 50 m².

Dofinansowaniu podlega zakup, dostawa, montaż, budowa, rozbudowa i uruchomienie instalacji do zbierania wód opadowych i roztopowych z dachów, chodników i podjazdów, ich magazynowania w zbiornikach, retencjonowania w gruncie oraz wykorzystywania – przykładowo do podlewania ogrodu. Do kosztów niekwalifikowanych zalicza się m.in. orynnowanie, drenaż opaskowy, elementy dekoracyjne, zielone dachy oraz używane materiały i urządzenia.

Instalacja do zbierania deszczówki pozwala ograniczyć zużycie wody z sieci i obniżyć rachunki, a zgromadzoną wodę wykorzystywać m.in. do podlewania ogrodu, mycia samochodu lub prac porządkowych wokół domu. Zatrzymywanie deszczówki na własnej posesji zmniejsza ponadto ryzyko podtopień po intensywnych opadach oraz pomaga utrzymać wilgoć w glebie w czasie suszy.

Źródło: www.gov.pl