Rada gminy podjęła uchwałę, w której zadeklarowała w imieniu gminy pomoc dla OSP w spłacie wierzytelności. Regionalna Izba Obrachunkowa stwierdziła, że to sprzeczne z prawem.
„Deklaruje się pomoc Ochotniczej Straży Pożarnej (…) w spłacie wierzytelności powstałej w wyniku zwrotu części dotacji przyznanej przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów, w przypadku braku możliwości jej pokrycia samodzielnie przez w/w jednostkę. W przypadku ziszczenia się konieczności pomocy w spłacie wierzytelności, o której mowa (…) źródłem z którego pochodzić będą środki - na pokrycie spłaty ewentualnych zobowiązań - będą dochody własne Gminy (…)” – głosiły dwa pierwsze paragrafy uchwały. Jako podstawę prawną jej podjęcia wskazano art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. i ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 94 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Zdaniem Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie podjęcie przedmiotowej uchwały nie mieściło się jednak w granicach obowiązującego prawa. Przywołany w podstawie prawnej art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. i o samorządzie gminnym określa bowiem wyłączną właściwość rady gminy do ustalania maksymalnej wysokości pożyczek i poręczeń udzielanych przez wójta w roku budżetowym, a nie ustanawia uprawnienie do poręczeń. Zdaniem krakowskiej RIO, powołującej się na orzecznictwo, wyłączna właściwość do udzielania poręczeń (a więc także określania podmiotu, któremu poręczenie ma zostać udzielone oraz kwoty – w granicach ustalonych przez organ stanowiący w uchwale budżetowej) ma organ wykonawczy JST.
W konsekwencji, Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych orzekło o stwierdzeniu nieważności uchwały rady gminy w sprawie wyrażenia woli poręczenia spłaty wierzytelności przez Ochotniczą Straż Pożarną.
Opracowano na podstawie: Uchwała Nr KI.411.13.2026 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z dnia 28 stycznia 2026 r. znak sprawy: KI.43.120.7.2026