Sytuacja w ukraińskim sektorze energetycznym pozostaje dramatyczna. W związku z trwającą agresją Rosji na Ukrainę oraz kolejnymi zmasowanymi atakami na infrastrukturę cywilną, Europejski Komitet Regionów wraz z Europejskim Sojuszem Miast i Regionów na rzecz Odbudowy Ukrainy wystosowały pilny apel do europejskich samorządów o wsparcie rzeczowe dla ukraińskich miast i regionów.
Jak podkreślają autorzy apelu, zbliżający się czwarty rok wojny wciąż oznacza dla Ukrainy niszczenie kluczowych obiektów infrastrukturalnych – w tym elektrowni, sieci przesyłowych oraz instalacji zapewniających dostęp do ogrzewania i wody. Tegoroczna zima ponownie doprowadziła do poważnych przerw w dostawach energii, pozostawiając ludność cywilną w skrajnie trudnych warunkach. 16 stycznia br. Prezydent Ukrainy ogłosił stan nadzwyczajny w sektorze energetycznym, wskazując na bezprecedensową skalę zagrożeń.
Samorządy Ukrainy w sytuacji kryzysowej
Pomimo ciągłych ataków, ukraińskie władze lokalne i regionalne podejmują intensywne działania, aby utrzymać podstawowe usługi publiczne i zapewnić funkcjonowanie wspólnot lokalnych. Kluczowym wyzwaniem pozostaje jednak zapewnienie stabilnych źródeł energii, zwłaszcza w okresie zimowym.
W tym kontekście Stowarzyszenie Miast Ukrainy (Association of Ukrainian Cities – AUC) zwróciło się do europejskich partnerów z prośbą o pilną pomoc rzeczową. Zapotrzebowanie dotyczy przede wszystkim:
- generatorów prądu o mocy od 10 kW do 700 kW,
- instalacji kogeneracyjnych o mocy od 500 kW do 1000 kW,
- systemów magazynowania energii,
- innych urządzeń i wyposażenia energetycznego.
Rola europejskich i polskich samorządów
Autorzy apelu podkreślają, że jednym z najskuteczniejszych kanałów pomocy pozostaje bezpośrednia współpraca partnerska pomiędzy samorządami europejskimi i ukraińskimi. Tego typu relacje umożliwiają szybkie i precyzyjne przekazywanie wsparcia tam, gdzie jest ono najbardziej potrzebne.
Jednostki samorządu terytorialnego mogą przekazywać pomoc:
- bezpośrednio do swoich miast i regionów partnerskich w Ukrainie,
- za pośrednictwem Stowarzyszenia Miast Ukrainy,
- z wykorzystaniem krajowych procedur pomocowych lub mechanizmów koordynowanych na poziomie Unii Europejskiej, w tym przez unijne Centrum Koordynacji Reagowania Kryzysowego (ERCC).
Solidarność, która ma znaczenie
Dotychczasowe zaangażowanie europejskich samorządów, w tym polskich powiatów i miast na prawach powiatu, wielokrotnie pokazało, że solidarność lokalna ma realny wpływ na sytuację w Ukrainie. Pomoc rzeczowa, wsparcie techniczne i bezpośrednie kontakty partnerskie nie tylko ratują życie, ale także wzmacniają odporność lokalnych wspólnot i podtrzymują wartości demokratyczne w czasie wojny.
W obecnej sytuacji – jak podkreślają przedstawiciele instytucji europejskich – ponowne i wzmocnione zaangażowanie samorządów może odegrać kluczową rolę w zapewnieniu Ukrainie bezpieczeństwa energetycznego w nadchodzących miesiącach.