Sąd Najwyższy 24 września 2025 r. w sprawie o sygn. akt: III CZP 49/24 wydał postanowienie na mocy którego postanowił odmówić podjęcia uchwały w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na pytanie: „Czy zarządca przymusowy przedsiębiorstwa ustanowiony na podstawie art. 292a § 1 k.p.k. dla spółki akcyjnej posiada legitymację formalną w postępowaniu cywilnym z udziałem tej spółki w sprawie dotyczącej majątku wchodzącego w skład przedsiębiorstwa?”.

Jak wynika z przedmiotowego postanowienia, jeśli skład orzekający danego sądu obsadzony jest m.in. przez tzw. neosędziów, to postępowanie toczące się przed tym sądem jest wadliwe i skutkuje nieważnością postępowania, a w konsekwencji taki skład nie jest także uprawniony do zadawania pytań prawnych SN, zaś jeżeli już to zrobi, to SN jest zmuszony odpowiedzi odmówić.

W odniesieniu do wszelkich dyskusji oraz kontrowersji związanych z kwestią odpowiedniej obsady sądu, a także zasadności pełnienia obowiązków przez sędziów powołanych przez tzw. neo-KRS, mając na uwadze wspomniane orzeczenie, należy stwierdzić, że sądy, których składy tworzą m.in. tzw. neosędziowie mogą mieć trudności nie tylko z doniosłością swoich wyroków, ale również mogą być pozbawione możliwości występowania do SN z określonymi pytaniami prawnymi celem usunięcia wątpliwości interpretacyjnych. Przykładem takiej sytuacji jest właśnie sprawa związana z przedmiotowym postanowieniem, w której SA w Warszawie skierował się do SN z w/w pytaniem prawnym, a ten odmówił odpowiedzi. SN swoją decyzję argumentował dwojako. Po pierwsze stwierdził, że sąd pytający w rzeczywistości nie ma w danej sprawie istotnych wątpliwości prawnych, a jedynie poszukuje „podkładki” dla swojego stanowiska, celem uniknięcia ewentualnego uchylenia wyroku w przyszłości. Jednakże drugą, istotniejszą kwestią był skład orzekający SA w Warszawie, który tworzyli tzw. neosędziowe, co zdaniem SN skutkuje nieważnością danego postępowania, a w konsekwencji niemożnością odpowiedzi na zadane pytanie.

Zdaniem SN skład sądu, który tworzą między innymi sędziowie powołani do orzekania przez obecnie funkcjonującą KRS, nie stanowi sądu wpisującego się w kryteria konstytucyjne, europejskiej konwencji praw człowieka czy traktatów unijnych, skutkiem czego prowadzone przez nań postępowania są nieważne, a pytania prawne kierowane do SN podlegają odmowie udzielenia odpowiedzi.