13 listopada br. Prezydent B. Komorowski podpisał nowelizację ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.
Uchwalona ustawa jest wynikiem prac parlamentu nad rządowym projektem ustawy wniesionym do Sejmu w sierpniu 2014 r. (druk sejmowy nr 2668).
Celem ustawy jest realizacja wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia
4 marca 2014 r., sygn. akt K 13/11 (wyrok ogłoszony został w dniu 19 marca 2014 r.) w sprawie wpłat województw do budżetu państwa tzw. „jano-sikowego”. Trybunał orzekł, że art. 31 oraz art. 25 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w zakresie, w jakim nie gwarantują województwom zachowania istotnej części dochodów własnych dla realizacji zadań własnych, są niezgodne z art. 167 ust. 1 i 2 w związku z art. 166 ust. 1 Konstytucji RP. Jednocześnie TK odroczył termin utraty mocy obowiązującej przez zakwestionowane przepisy o 18 miesięcy (przepisy utracą moc z dniem 20 września 2015 r.)
Zakwestionowane przepisy regulują mechanizm obliczania wysokości wpłat województw do budżetu państwa, tzw. „janosikowego”, oraz zasady podziału części regionalnej subwencji ogólnej.
Ustawa z dnia 23 października 2014 r. zawiera rozwiązania epizodyczne regulujące zasady ustalania wysokości wpłat województw do budżetu państwa oraz podziału części regionalnej subwencji ogólnej dla województw na rok 2015.
Nowelizacja przewiduje następujące rozwiązania związane z mechanizmem korekcyjno-wyrównawczym, tj. m.in. ustala zasady, zgodnie z którymi beneficjentami części regionalnej subwencji ogólnej nie będą województwa, w których dochody podatkowe powiększone o subwencję wyrównawczą będą wyższe od 125% wskaźnika dochodów podatkowych kraju oraz podwyższa próg dochodów województwa, którego przekroczenie rodzi obowiązek dokonywania wpłat do budżetu państwa na rzecz innych województw (próg 110% zastąpiono progiem 125%). Ponadto wprowadza próg ostrożnościowy ograniczający wysokość rocznych wpłat województw do 35% dochodów podatkowych z roku poprzedzającego rok bazowy. Istotne są również nowe kryteria podziału części regionalnej subwencji ogólnej oparte na poziomie stopy bezrobocia oraz poziomie dochodów podatkowych województw powiększonych o część wyrównawczą subwencji ogólnej.
W budżecie państwa stworzona zostanie rezerwa celowa przeznaczona na dotacje celowe dla województw, które służyć będą dofinansowaniu budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony dróg wojewódzkich i zarządzania tymi drogami.
Ustawa wprowadza również zmiany o charakterze doprecyzowującym. Poprzez nowelizację słowniczka ustawy dookreślono, iż podstawą obliczenia wysokości subwencji ogólnej i wpłat do budżetu będą dane o liczbie mieszkańców oraz stopie bezrobocia i liczbie bezrobotnych ustalone przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do dnia 31 maja roku bazowego. Zmiana ta ułatwi prace nad projektem ustawy budżetowej.
Ustawa wejdzie w życie w dniu następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów bezpośrednio niezwiązanych z ustalaniem kwot subwencji ogólnej i wpłat na rok następny, które mają wejść w życie z dniem 1 stycznia 2015 r.
Źródło: KPRP