Ministerstwo Zdrowia odpowiedziało na stanowisko Związku Powiatów Polskich (ZPP), który w zwrócił się do resortu z apelem o wprowadzenie „ładu w systemie ochrony zdrowia”. Choć resort potwierdza, że prowadzi prace nad zmianami, odpowiedź nie odnosi się wprost do kluczowego postulatu samorządów – kompleksowej reformy organizacji systemu.

Spór o kierunek reform

Pismo ZPP było reakcją na wcześniejsze wypowiedzi Minister Zdrowia, która w mediach deklarowała gotowość do przyjęcia propozycji reform od środowiska szpitali powiatowych. Samorządowcy podkreślili jednak, że takie propozycje od lat są już znane ministerstwu.

W swoim stanowisku ZPP wskazał, że problemem systemu nie jest brak pojedynczych działań naprawczych, lecz brak spójnej organizacji całej ochrony zdrowia. „System wymaga przywrócenia elementarnego ładu” – argumentowali autorzy pisma, dodając, że obecne działania mają charakter doraźny i nie rozwiązują przyczyn kryzysu.

Kluczowym elementem tej koncepcji miałyby być rzeczywiste wojewódzkie plany transformacji oraz wyraźny podział systemu na dwa segmenty: podstawowe zabezpieczenie zdrowotne blisko pacjenta oraz leczenie wysokospecjalistyczne.

Resort: zmiany już trwają

W odpowiedzi Ministerstwo Zdrowia wskazuje, że część postulatów ZPP jest już realizowana w ramach obowiązujących przepisów. Resort przypomina, że we wrześniu 2025 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, która wprowadziła m.in. nowe rozwiązania w zakresie restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych.

Jak podkreślono w piśmie, w systemie pojawiła się także nowa kategoria świadczeń – realizowanych w powiatowych centrach zdrowia. Obecnie trwają prace nad określeniem ich szczegółowego zakresu oraz warunków realizacji w drodze rozporządzenia.

Ministerstwo wskazuje, że celem tych zmian jest zapewnienie dostępu do podstawowych świadczeń – szczególnie w powiatach, gdzie nie funkcjonują szpitale – w tym m.in. prostych zabiegów chirurgicznych czy konsultacji specjalistycznych.

Zgodnie z zapowiedzią, centra te mają także dysponować transportem sanitarnym umożliwiającym przekazywanie pacjentów do placówek wyższego poziomu referencyjnego.

Bez odpowiedzi na kluczowy postulat

Choć resort odnosi się do koncepcji lokalnych centrów zdrowia, robi to w sposób ograniczony i zmieniający ideę ZPP – traktując je jako jeden z elementów systemu, a nie jego fundament.

Tymczasem ZPP proponował znacznie dalej idącą zmianę – przekształcenie szpitali powiatowych w lokalne centra zdrowia pełniące funkcję koordynacyjną, obejmującą nie tylko leczenie, ale także profilaktykę, opiekę długoterminową czy integrację z systemem pomocy społecznej.

Ministerstwo nie odniosło się również szerzej do postulatu realnego wykorzystania wojewódzkich planów transformacji. W odpowiedzi wskazano jedynie, że stanowisko resortu w tej sprawie zostało już wcześniej przedstawione w odrębnej korespondencji.

Brakuje natomiast deklaracji dotyczących wzmocnienia roli planowania regionalnego jako narzędzia organizacji systemu.

Bieżące problemy – znane, ale bez nowych decyzji

W drugiej części odpowiedzi resort odnosi się do bieżących problemów podnoszonych przez ZPP – m.in. kwestii finansowania świadczeń, wynagrodzeń pracowników medycznych, zasad rozliczania świadczeń nielimitowanych czy finansowania posiłków dla pacjentów.

Ministerstwo informuje jednak, że w tych obszarach stanowisko zostało już wcześniej przedstawione w innych pismach kierowanych do ZPP.

Nie pojawiają się nowe deklaracje ani zapowiedzi konkretnych decyzji.

Dwa spojrzenia na system

Zestawienie obu dokumentów pokazuje wyraźną różnicę w podejściu do reformy systemu ochrony zdrowia.

ZPP postuluje zmianę strukturalną – uporządkowanie systemu wokół potrzeb pacjenta i wprowadzenie nowych zasad jego organizacji. Ministerstwo Zdrowia wskazuje natomiast na działania legislacyjne i organizacyjne już podejmowane w ramach obecnego modelu.

Na razie nic nie wskazuje na to, aby resort planował głębszą reformę w kierunku proponowanym przez samorządy.

Co dalej?

Odpowiedź Ministerstwa Zdrowia pokazuje, że dialog między rządem a samorządami trwa, ale pozostaje na poziomie wymiany stanowisk.

Kluczowe pytanie pozostaje otwarte: czy system ochrony zdrowia w Polsce zostanie uporządkowany poprzez całościową reformę, czy nadal będzie zmieniany krok po kroku – reagując na kolejne kryzysy.