Wojewoda: Program współpracy powiatu z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami określonymi w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie musi informować o formach współpracy w sposób wyczerpujący, niedający podstaw do interpretacji niezgodnych z ustawą.
Wojewoda Świętokrzyski w rozstrzygnięciu nadzorczym poświęconym przyjętemu przez radę powiatu programowi współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi określonymi w ustawie podmiotami, przypomniał o zasadach gwarantujących poprawność prawa tworzonego lokalnie. Wśród nich wyróżnia się nie tylko ogólną zasadę nakazującą ścisłe przestrzeganie upoważnienia ustawowego (zgodnie z hierarchicznością źródeł prawa powszechnie obowiązującego), ale także powinność stosowania się do zasad techniki prawodawczej. Pozwala to na uniknięcie wielu problemów i eliminację niejasnych zapisów.
Sama współpraca powiatu z organizacjami pożytku publicznego odbywa się na podstawie ustawy z 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Art. 5a ust. 1 tej ustawy upoważnia organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego (w tym przypadku - radę powiatu) do uchwalenia rocznego programu współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 tej ustawy, po uprzednich konsultacjach przeprowadzonych z tymi organizacjami i podmiotami.
Zamieszczone w załączniku do uchwały określenie form współpracy (wymagane na podstawie art. 5a ust. 4 pkt 4 ustawy) zostało poprzedzone przez radę powiatu pozornie niewinnym sformułowaniem "w szczególności". W ten sposób swego rodzaju "pewność" dotycząca kwestii wymienionych w akcie upadła. Katalog form współpracy stał się bowiem automatycznie katalogiem otwartym, a lektura uchwały prowadziła do wniosku, że oprócz kwestii wymienionych w jej treści wyraźnie, zastrzeżono sobie prawo do współpracy także w innych, już nieznanych formach. Tymczasem zgodnie z przywołanym powyżej art. 5a ust. 4 pkt 4, obowiązkiem rady powiatu jest określenie wszystkich form. Swego rodzaju "pójście na łatwiznę" polegające na wypisaniu tylko kilku z nich i ukrycie pozostałych za słowami "w szczególności" jest uznawane za nieprawidłowe.
Twierdzenie Wojewody znajduje poparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych. W tym kontekście wspomniano prawomocny wyrok WSA we Wrocławiu z 6 czerwca 2014 r. (sygn. III SA/Wr 162/14), w którym wyjaśniono, że podmioty zamierzające podjąć współpracę z jednostką samorządu terytorialnego nie mogą mieć wątpliwości co do form, w jakich ta współpraca ma przebiegać. Wojewoda zauważył, że rada powiatu może wprawdzie prowadzić współpracę w formach niewymienionych w art. 5 ust. 2 ustawy (który jest wskazaniem przykładów), ale tworzony przez nią katalog musi pozostawać zamknięty, nie tworząc interpretacyjnych wątpliwości i nie skazując adresata uchwały na domyślanie się. Zgodnie ze wspomnianymi zasadami techniki prawodawczej, przepis musi być napisany dokładnie, syntetycznie i precyzyjnie.
Nieprecyzyjny zapis został uznany przez Wojewodę za nieważny, co pokazuje jak duże znaczenie mają z pozoru mało istotne zwroty i określenia umieszczone tam, gdzie nie mogą się znaleźć.
Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego z 31 grudnia 2025 r. (sygn. PNK.I.4130.204.2025)