Do Sejmu wpłynął senacki projekt zmian w Kodeksie wyborczym oraz w ustawie o referendum lokalnym.
Jak wskazują autorzy, projekt ma na celu pogłębienia profesjonalizacji aparatu wyborczego, a - w rezultacie - wzmocnienia zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa. Projekt zawiera zmiany realizujące część postulatów zgłaszanych zarówno przez stronę społeczną, jak i sygnalizowanych uprzednio przez Państwową Komisję Wyborczą i Krajowe Biuro Wyborcze.
Proponowane w projekcie zmiany:
- w skład okręgowej komisji wyborczej wchodzi taka sama liczba osób, powoływanych jednak spośród osób wykonujących zawód adwokata, radcy prawnego albo notariusza, a także ‒ z urzędu ‒ komisarz wyborczy, jako jej przewodniczący,
- komisarzem wyborczym będzie sędzia, ewentualnie sędzia w stanie spoczynku, który nie ukończył 70. roku życia,
- Państwowa Komisja Wyborcza będzie mogła powołać ‒ w szczególnie uzasadnionych przypadkach ‒ okręgową komisję wyborczą w składzie większym niż 10-osobowy (nie licząc przewodniczącego), jednak nie większym niż 16-osobowy,
- wyeliminowanie z obrotu prawnego zakazu powierzania funkcji urzędnika wyborczego pracownikom urzędu gminy, gminnej jednostki organizacyjnej lub osoby prawnej w gminie, w której mieliby wykonywać swoją funkcję,
- projektodawcy proponują zniesienie uprawnienia mężów zaufania do pobierania diety,
- zmniejszenie maksymalnej liczby mieszkańców, dla których tworzy się stałe obwody głosowania. Aktualnie stały obwód głosowania można utworzyć dla maksymalnie 4000 mieszkańców. Zgodnie z nowym brzmieniem przepisu stały obwód będzie liczył najwyżej 3000 mieszkańców.
- rezygnacja z jednoznacznego ustawowego określenia liczby komisarzy wyborczych na rzecz możliwości elastycznego kształtowania ich liczby stosownie do potrzeb,
- zawężenie kręgu potencjalnych kandydatów na komisarzy wyborczych do sędziów,
- powierzenie wnioskowania do Państwowej Komisji Wyborczej w tej sprawie prezesom właściwych miejscowo sądów apelacyjnych (którzy będą obowiązani do zasięgnięcia opinii właściwych miejscowo kolegiów sądów apelacyjnych),
- novum w zakresie ustalania liczby posłów wybieranych w danym okręgu. Stosownie do nowej treści załącznika nr 1 do ustawy, załącznik ten będzie określał podział na okręgi wyborcze, ich numery oraz granice, a także siedziby okręgowych komisji wyborczych. Liczbę posłów wybieranych w okręgu na rok następny określi Państwowa Komisja Wyborcza w drodze obwieszczenia ogłaszanego w Dzienniku Ustaw w terminie do 31 grudnia każdego roku,
- pełnomocnik wyborczy albo upoważniona przez niego osoba będzie mogła zgłosić po jednym kandydacie do każdej obwodowej komisji wyborczej: wyłącznie na obszarze okręgu wyborczego, w którym została zarejestrowana zgłoszona przez niego lista kandydatów na posłów, posłów do Parlamentu Europejskiego lub radnych lub w którym zarejestrował kandydata na senatora – w odniesieniu do wyborów do Sejmu, do Parlamentu Europejskiego lub do Senatu; na obszarze gminy, w którym komitet ten zarejestrował kandydata na wójta – w odniesieniu do wyborów wójta; jeżeli komitet ten zarejestrował kandydata na Prezydenta – w wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej.
- zwiększenie maksymalnej liczby członków obwodowych komisji wyborczych za granicą z 12 do 16 w celu usprawnienia obsługi chcących oddać głos, jak i głosujących.
- jeżeli właściwa okręgowa komisja wyborcza nie uzyska wyników głosowania w obwodach głosowania za granicą albo na polskich statkach morskich w ciągu 48 godzin od zakończenia głosowania, głosowanie w tych obwodach uważa się za niebyłe.
Źródło: Sejm RP