A4 w województwach śląskim i małopolskim zostanie rozbudowana o trzeci pas ruchu w obu kierunkach. To jedno z najważniejszych przedsięwzięć infrastrukturalnych planowanych w południowej Polsce w najbliższych latach. Inwestycja obejmie newralgiczny odcinek korytarza transportowego o znaczeniu krajowym i międzynarodowym, na którym natężenie ruchu w szczytowych momentach przekracza 100 tysięcy pojazdów na dobę.

Autostrada A4 stanowi kręgosłup komunikacyjny południowej części kraju. Łączy zachodnią granicę z Ukrainą, obsługując zarówno ruch lokalny, jak i tranzyt międzynarodowy. W ostatnich latach stała się jedną z najbardziej obciążonych tras w Polsce, szczególnie na odcinkach przebiegających przez aglomerację śląską i w kierunku Krakowa.

Z danych Generalnego Pomiaru Ruchu 2020/2021 wynika, że minimalne natężenie ruchu na fragmentach objętych planowaną rozbudową wynosi około 40 tys. pojazdów na dobę, natomiast maksymalne przekracza 105 tys. pojazdów. Znaczący udział stanowią samochody ciężarowe, co dodatkowo wpływa na tempo zużycia infrastruktury i poziom bezpieczeństwa.

Analizy wskazują, że w kolejnych latach ruch na A4 będzie nadal wzrastał. Dobudowa trzeciego pasa ma zwiększyć przepustowość trasy, poprawić płynność przejazdu oraz ograniczyć ryzyko powstawania zatorów i niebezpiecznych sytuacji drogowych. Rozszerzenie przekroju drogi ma również przełożyć się na wyższy komfort podróży dla kierowców samochodów osobowych i zawodowych.

Planowana inwestycja to nie tylko dobudowa dodatkowego pasa ruchu. Zakres robót obejmuje przebudowę aż 231 obiektów inżynieryjnych, w tym 185 wiaduktów i 27 mostów. Modernizacji poddane zostaną węzły drogowe oraz miejsca obsługi podróżnych. Przewidziano również rozbiórkę istniejącej infrastruktury manualnego poboru opłat.

Projekt został podzielony na trzy odcinki realizacyjne: od granicy województwa opolskiego do węzła Brzęczkowice, następnie do węzła Byczyna, a dalej do węzła Balice I. Takie etapowanie ma ułatwić sprawne przygotowanie dokumentacji i realizację robót budowlanych.

Szczególne znaczenie ma 61-kilometrowy fragment autostrady A4 między Katowicami a Krakowem. Odcinek ten od 1997 roku funkcjonuje w formule koncesyjnej. Obecna umowa wygasa w 2027 roku i nie przewiduje się jej przedłużenia ani wyboru nowego koncesjonariusza. Od marca 2027 r. zarządzanie i utrzymanie trasy ma przejąć Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Autostrada na tym odcinku będzie bezpłatna dla samochodów osobowych i motocykli.

Zmiana modelu zarządzania otwiera drogę do kompleksowej modernizacji całego fragmentu, co wpisuje się w szerszy plan rozbudowy A4.

Inwestycja została ujęta w Rządowym Programie Budowy Dróg Krajowych do 2030 r. z perspektywą do 2033 r. Realizacja odbędzie się w formule tradycyjnej – najpierw opracowana zostanie dokumentacja projektowa, a następnie wyłonieni wykonawcy poszczególnych odcinków.

Zakłada się, że zasadnicze prace budowlane przypadną na lata 2029–2035. Szacunkowy koszt przedsięwzięcia może sięgnąć nawet 10 mld zł. W dalszej perspektywie planowana jest rozbudowa autostrady A4 o dodatkowe pasy ruchu na odcinku od Wrocławia do Tarnowa.

Źródło: MI