Upamiętnienie tragicznych losów dzieci wysiedlonych z Zamojszczyzny oraz przekazywanie wiedzy o jednym z najbardziej dramatycznych rozdziałów historii regionu – to główne cele planowanego Muzeum Dzieci Zamojszczyzny, którego utworzenie poparło Zgromadzenie Ogólne Związku Powiatów Polskich. Samorządowcy podkreślają, że powstanie takiej placówki jest zarówno potrzebą historyczną, jak i moralnym obowiązkiem wobec ofiar oraz przyszłych pokoleń.
W przyjętym stanowisku wskazano, że muzeum ma służyć trwałemu zachowaniu pamięci o osobach wysiedlonych z Zamojszczyzny w latach 1942-1943. Jak przypomniano, w tym okresie deportowano ponad 110 tysięcy osób, z czego około 30 tysięcy stanowiły dzieci. Według przywołanych danych około 10 tysięcy dzieci straciło życie lub zaginęło, a około 4,5 tysiąca zostało przeznaczonych do germanizacji.
Zdaniem autorów stanowiska nowa placówka pełniłaby nie tylko funkcję miejsca pamięci poświęconego najmłodszym ofiarom wojny, lecz również ważnego ośrodka edukacyjnego. Jej zadaniem byłoby upowszechnianie wiedzy o wydarzeniach związanych z wysiedleniami oraz budowanie świadomości historycznej kolejnych pokoleń w duchu przestrogi przed powtórzeniem podobnych tragedii.
Szczególne znaczenie ma również planowana lokalizacja muzeum. Zgodnie ze stanowiskiem placówka miałaby powstać na terenie Willi Rózin w Zwierzyńcu. Wybór tego miejsca jest bezpośrednio związany z jego historią. To właśnie w Zwierzyńcu funkcjonował obóz przesiedleńczy, w którym przetrzymywano dzieci. Sama Willa Rózin była natomiast miejscem zamieszkania Róży i Jana Zamoyskich, którzy ratowali najmłodszych więzionych w bardzo trudnych warunkach. W ocenie samorządowców okoliczności te nadają planowanemu muzeum szczególny wymiar symboliczny.
W stanowisku podkreślono również, że muzeum prowadzone przez Powiat Zamojski byłoby ważnym ośrodkiem zachowania wiedzy o akcji wysiedleńczej na Zamojszczyźnie. Autorzy dokumentu zwracają uwagę, że narodowa tożsamość budowana jest między innymi poprzez pamięć o kluczowych wydarzeniach historycznych i doświadczeniach poprzednich pokoleń.
Wyrażając pełne poparcie dla tej inicjatywy, Zgromadzenie Ogólne Związku Powiatów Polskich wskazało, że utworzenie Muzeum Dzieci Zamojszczyzny będzie formą hołdu oddanego ofiarom wysiedleń, a jednocześnie wyrazem odpowiedzialności za zachowanie pamięci historycznej dla przyszłych pokoleń.
Z pełną treścią stanowiska można zapoznać się TUTAJ.